Od 1 lutego bieżącego roku obwiązują przepisy znacznie ułatwiające zatrudnianie obywateli Ukrainy, Rosji i Białorusi.

Dotychczas obywatele tych państw mogli podejmować pracę bez obowiązku posiadania zezwolenia na pracę w okresie do trzech miesięcy w ciągu kolejnych sześciu miesięcy. Zarówno dotychczas, jak i zgodnie z nowymi przepisami, łączny okres wykonywania pracy w Polsce wynosi sześć miesięcy w roku. Różnica polega na tym, iż nowy przepis daje możliwość pracy w tym okresie w sposób ciągły. Do chwili obecnej pomiędzy trzymiesięcznymi okresami pracy musiała nastąpić trzymiesięczna przerwa w zatrudnieniu. Obywatele Ukrainy, Białorusi i Rosji mogą legalnie pracować w Polsce na uproszczonych zasadach do 180 dni w ciągu kolejnych 12 miesięcy bez konieczności uzyskania pozwolenia na pracę (było to czasochłonne i kosztowało ok. 1000zł). Aby, zatrudnić obywateli tych trzech państw pracodawca wypełnia oświadczenie o zamiarze zatrudnienia pracownika i rejestruje je w Powiatowym Urzędzie Pracy.

Przewidywania ekspertów, według których ograniczenia związane z okresem zatrudnienia odstraszą przedsiębiorców nie sprawdzają się. Z szacunków „Rzeczypospolitej’ wynika, że w ciągu miesiąca obowiązywania nowych rozwiązań, które w czasie ich sporządzania dotyczyły procedury zatrudniania pracowników na okres nie do 180 dni, a jedynie do 90 dni, do Polski sprowadzono 7-9 tysięcy osób, z których znaczną część stanowili cudzoziemcy zza wschodniej granicy.

Największym powodzeniem w Polsce cieszą się pracownicy sektora budowlanego i rolniczego, choć ostatnio braki mają również przedsiębiorcy przemysłu lekkiego, w tym włókienniczego. Firmy chętnie zatrudniają niewykwalifikowanych pracowników produkcyjnych, kierowców, spawaczy, szwaczki, kucharzy itp.

W związku z masową migracją za pracą pracowników z Polski na Zachód przed polskim przedsiębiorcą widnieje perspektywa zatrudnienia pracowników ze Wschodu, co pomoże uzupełnić braki w kadrze, a w wielu przypadkach zoptymalizować koszty funkcjonowania przedsiębiorstwa. Pracownik z Ukrainy i Białorusi nierzadko godzi się na płacę niższą niż pracownik z Polski. Polski przedsiębiorca musi jednak pamiętać, że decydując się przyjazd do Polski pracownik z Ukrainy kieruje się wyłącznie celami zarobkowymi.

W związku z rosnącym popytem na siłę roboczą na rynku polskim Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej obiecuje, że jeśli nowe przepisy się nie sprawdzą, podejmie kroki, by szerzej otworzyć granice Polski dla cudzoziemców. W chwili obecnej resort pracy uważa, że jest za wcześnie, aby właściwie ocenić sytuację, pomimo tego kolejki w Konsulatach Rzeczpospolitej Polski wciąż rosną.